Konjenital Glikozilasyon Bozuklukları (CDG) Taraması

Konjenital Glikozilasyon Bozuklukları (CDG) Taraması

Birçok protein, 3 veya 4 anten benzeri oligosakkarid yapısı (glikan) ile posttranslasyonel modifikasyona uğrayarak glikozillenir. Bu modifikasyon endoplazmik retikulum ve golgi cisimciğinde gerçekleşir ve glikozillenmiş protein sekrete edilir. Ekstraselüler (transferrin- pıhtılaşma faktörleri gibi serum proteinleri) proteinler, membran proteinleri ve intraselüler (lizozomal enzimler gibi) proteinlerin büyük çoğunluğu bu şekilde glikozillenir.


Proteinlerin tam fonksiyonel olabilmelerini sağlayan posttranslasyonel modifikasyon türle- rinden “glikozilasyon” ile ilişkili kalıtsal bozukluklar “konjenital glikozilasyon bozuklukları (Congenital Disorders of Glycosylation-CDG)” olarak bilinmektedir. Hastada konjenital glikozilasyon bozukluğu olup olmadığı en sık olarak, bir serum proteini olan transferrinin glikozilasyon durumunun gösterilmesine dayanan testlerle taranmaktadır. Transferrinin bu şekilde glikolize izomerlerinin saptanması, konjenital glikozilasyon bozukluklarının 2 ana tipinden biri olan N-glikozilasyon bozukluklarının taramasında kullanılırken, O-glikozilasyon bozukluklarının taramasında kullanılamaz.

 

CDG’lerde sık görülen klinik ve laboratuvar bulguları

Prenatal

• İntrauterin büyüme geriliği
• Konjenital mikrosefali
• Ciddi fötal hipokinezi
• Korpus kallosum atrofisi
• Dandy-Walker malformasyonu
• Non-immün hidrops fötalis

 

Nörolojik

• Psikomotor gelişim geriliği
• Edinsel mikrosefali
• Progresif hidrosefali
• Serebellar hipoplazi
• Hipotoni
• Ataksi
• İnme benzeri ataklar
• Konvülziyon
• İşitme kaybı

 

Oftalmolojik

• İris kolobomu
• Katarakt
• Pigmenter retinopati
• Optik atrofi
• Strabismus
• Nistagmus

 

Gastrointestinal

• Tekrarlayıcı kusmalar
• Diyare
• Protein kaybettirici enteropati
• Reye-benzeri tablo
• Hepatik fibrozis
• Hepatosplenomegali
• Hipertransaminazemi

 

Dismorfik bulgular

• Meme başı çöküklüğü
• Lipodistrofi
• İktiyozis
• Lenfödem
• Deri hiperlaksisitesi
• Eklem hiperlaksisitesi
• Eklem deformitesi
• Kemik displazileri
• Tırnak deformiteleri
• Non-spesifik dismorfik bulgular

 

Diğer

• Büyüme geriliği
• Boy kısalığı
• Kardiyomyopati
• Perikardiyal efüzyon
• Kalp yetmezliği
• Böbrek yetmezliği
• Nefrotik sendrom
• Açıklanamayan ateş atakları
• İmmün yetmezlik
• Anemi
• Nötropeni
• Trombositopeni
• Koagülasyon faktörlerinde düşüklük
• Kreatin kinaz yüksekliği
• Hipotiroidi

 

CDG saptanan sendromik durumlar

• Kronik diyare/Protein kaybettirici enteropati
• Karaciğer fibrozisi ile seyreden sendromlar
• İktiyozis sendromları
• Nörosendromik  katarakt/kolobama/glakom/optik  atrofi/nistagmus
• Nörosendromik sensorinöral sağırlık
• Nörosendromik tekrarlayıcı enfeksiyonlar + lökositoz
• Nörosendromik nefrotik sendrom
• Konjenital myastenia gravis
• Epizotik hipertermiyle seyreden nörolojik sendromlar
• Kutis laksa sendromları
• Konjenital diseritropoietik anemi Tip II
• Sendromik kardiyomiyopati
• Spondilo-, epi-, metafizyal displazi
• Nörosendromik radio-ulnar sinostozis

Nörolojik tutulum çok hafif olabilmektedir. Özellikle başka bir organ tutulumunun da eşlik ettiği açıklanamayan nörolojik hastalık olmak üzere nedeni açıklanama- yan her türlü nörolojik hastalıkta ve hatta nörolojik tutulum olmasa bile açıklana- mayan tüm sendromlarda konjenital glikozilasyon bozukluklarının mutlaka araş- tırılması önerilmektedir.

Sonuçların Raporlanması


Metabolik testlerin sonuçları, çocuk metabolizma hastalıkları uzmanı tarafından yorum- lanmaktadır. Sonuçlarda spesifik bir hastalığa özgü bir profil saptandığında saptanan bulguların, klinik bulgularla korelasyonu, ayırıcı tanı, yapılması önerilen ilave biyokim- yasal testler ve in vitro doğrulayıcı çalışmalar (enzim analizi, moleküler tanı) belirtilerek rapor edilir. Gerektiğinde çocuk metabolizma hastalıkları uzmanı tarafından ilgili hekim ve klinikle temasa geçilerek konsültasyon hizmeti verilir.